قبل از آشنایی با راهکارهای طلایی برای جلوگیری از سکته مغزی، لازم است بدانید که این عارضه زمانی اتفاق می‌افتد که جریان خون در بخشی از مغز از بین برود. این اتفاق ممکن است ناشی از انسداد رگ مغزی به وسیله یک لخته خونی و یا پارگی یکی از عروق تغذیه کننده آن قسمت از بافت مغز باشد که باعث دریافت نکردن اکسیژن و مواد مغذی مورد نیاز سلول‌های مغزی می‌شود. عدم دریافت خون و اکسیژن می‌تواند باعث مرگ سلول‌ها در مغز شود و این امر می‌تواند باعث آسیب حاد مغزی بصورت پایدار، ناتوانی طولانی مدت یا حتی مرگ شود.
اگر این عارضه در بیماران به صورت کامل درمان نشود باعث مشکلات دائمی از جمله مشکل در حافظه یا تفکر و صحبت کردن، مشکل در بینایی، عدم توانایی در راه رفتن یا حفظ تعادل، فلج (ناتوانی در حرکت دادن برخی از قسمت های بدن) و ضعف عضلانی، مشکل در کنترل یا ابراز احساسات، مشکل در جویدن و بلعیدن می شوند.
آشنایی با 10 راهکار طلایی برای جلوگیری از سکته مغزی
سکته مغزی به عنوان دومین عامل مرگ و میر سالانه جان حدود 5 میلیون نفر در سراسر جهان را می گیرد. یکی از مهم ترین دلایل سکته مغزی بالا رفتن سن و سابقه خانوادگی است. اگرچه سکته مغزی در هر سنی ممکن است رخ دهد اما با افزایش سن، خطر آن افزایش می یابد. مطمئنا نمی توانید از بالا رفتن سن جلوگیری کنید، به سال های جوانی برگردید یا سابقه خانوادگی خود را تغییر دهید اما سایر عواملی که در سکته مغزی دخیل هستند را می توانید کنترل کنید.
1. در کنترل فشار خون خود مصمم باشید
فشار خون بالا یکی از عوامل مهمی است که در صورت عدم کنترل، خطر سکته مغزی را دوبرابر یا حتی چهار برابر می‌کند. با اطلاع از همین احتمال به راحتی میتوان نتیجه گرفت که فشار خون بالا بزرگترین عامل خطر سکته مغزی در مردان و زنان است. کنترل کردن فشار خون و در صورت افزایش، درمان به موقع و صحیح آن به جلوگیری از سکته ی مغزی بسیار کمک می‌کند. شما می‌توانید برای کنترل کردن فشار خون موارد زیر را در سبک زندگی خود بگنجانید:
- مصرف نمک در رژیم غذایی بیشتراز 1500 میلی گرم در روز نباشد (حدود نیم قاشق چای خوری).
- از خوردن غذاهای پرکلسترول مانند: همبرگر، پنیر و بستنی خودداری کنید.
- هر روز 4 تا 5 واحد میوه و سبزیجات، یک وعده ماهی (دو تا سه بار در هفته) و چندین وعده غلات کامل و لبنیات کم چرب را در رژیم غذایی خود قرار دهید.
- حداقل 30 دقیقه ازفعالیت روزانه خود را به ورزش کردن اختصاص دهید.
- اگر سیگار می‌کشید، سیگار را ترک کنید.
- در صورت نیاز، اگر پزشک متخصص برای شما داروی فشار خون تجویز کرده است در مصرف آنها منظم باشید.
2. اگر اضافه وزن دارید، وزنتان را کنترل کنید
چاقی و همچنین عوارض مرتبط با آن از جمله فشار خون بالا و دیابت، احتمال سکته مغزی را افزایش می‌دهد. اگر اضافه وزن دارید، کاهش وزن حدود 4.5 کیلوگرم می‌تواند تأثیر بسیار زیادی بر کاهش خطر سکته مغزی شما داشته باشد. برای کاهش وزن می‌توانید میزان فعالیت روزانه خود را افزایش دهید. مثلا ورزش‌هایی مانند پیاده روی، تنیس و … را در برنامه روزانه خود بگنجانید و همچنین میزان کالری دریافتی روزانه شما با توجه به شرایط بدنیتان نباید بیشتر از 1500 تا 2000 کالری باشد.
مشاوره رایگان خدمات هوم ویزیت
کاردرمانی بهترین شیوه برای درمان دردهای فیزیکی و جسمانی است. کاردرمانگران در کاردرمانی دات اینفو مطابق با نیاز هر بیمار، بهترین برنامه درمانی را ارائه می‌کنند. چنانچه خود و یا نزدیکانتان به خدمات هوم ویزیت نیاز دارید، برای دریافت مشاوره رایگان با شماره زیر تماس بگیرید.
3. بهبود رژیم غذایی‌تان را جدی بگیرید
طبیعی ترین راه برای جلوگیری از سکته مغزی، بهبود رژیم غذایی است. این مسئله خصوصا برای کسانی که عوامل زمینه‌ای سکته مغزی را دارا هستند، از اهمیت زیادی برخوردار است. داشتن رژیم غذایی گیاهی با محوریت سبزیجات، حبوبات، دانه‌ها، غلات کامل، میوه و آجیل و کم کردن یا حذف کردن غذاهای با کلسترول بالا مثل: فست فود و … راهی موثر برای سلامتی کلی بدن و پیشگیری ازسکته مغزی است.
4. به طور منظم ورزش کنید
ورزش به کاهش وزن و کاهش فشار خون کمک می‌کند، اما به تنهایی به عنوان یک عامل پیشگیری از سکته مغزی نیز عمل می‌کند. می‌توانید علاوه بر شرکت در کلاس‌های ورزشی، هر روز صبح بعد از صبحانه قدم بزنید و تا جایی که می‌توانید به جای آسانسور از پله‌ها برای رفت و آمد استفاده کنید. توجه داشته باشید، تا حدی ورزش کنید که به سختی نفس بکشید، اما همچنان بتوانید در حالت سختِ نفس کشیدن، صحبت کنید.
5. از خوردن نوشیدنی‌های الکی خودداری کنید
باید به طور جدی از نوشیدن مشروبات الکلی خودداری کنید؛ چرا که نوشیدنی‌های الکلی خطر ابتلا به سکته‌ی مغزی را در شما افزایش می‌دهد.
6. علائم قلبی و عروقی را جدی بگیرید
اگر علائمی مانند تپش قلب یا تنگی نفس دارید، این علائم را جدی بگیرید. این علائم باعث نوعی از ضربان نامنظم قلب به نام “فیبریلاسیون دهلیزی” (AFib) می‌شود که ایجاد لخته در قلب را افزایش می دهد ، این لخته‌ها می‌توانند به مغز بروند و سکته مغزی را ایجاد کنند. حتما برای معاینه این عارضه به پزشک متخصص مراجعه کنید.
7. دیابت خود را کنترل کنید
قند خون بالا می‌تواند افراد را دو تا چهار برابر بیشتر در معرض خطر بروز سکته مغزی قرار دهد. اگر عارضه قند خون بالا به طرز صحیح و مناسبی مدیریت نشود، می‌تواند منجر به ایجاد رسوبات چربی یا لخته‌های خون درون رگ‌های خونی شده و در نهایت این اتفاق می‌تواند رگ‌های خونی را که در مغز و گردن قرار دارند تنگ کند و باعث قطع شدن جریان خون به مغز شود.
افراد مبتلا به دیابت می‌بایست قند خون خود را به طور مرتب چک کرده، طبق تجویز پزشک داروهایشان را مصرف و هر چند ماه یکبار نیز به منظور بررسی شرایط خود به پزشک مراجعه کنند.
8. سیگار نکشید
سیگار تشکیل لخته خون را به چند روش مختلف تسریع می‌کند. سیگار خون را غلیظ می‌کند و میزان تجمع پلاک در رگ‌ها را افزایش می‌دهد. در کنار یک رژیم غذایی سالم و ورزش منظم، ترک سیگار یکی از قدرتمندترین تغییرات در سبک زندگی است که به شما کمک می‌کند تا خطر سکته مغزی خود را به میزان قابل توجهی کاهش دهید.
9. تا جایی که می‌توانید از استرس دوری کنید
استرس می‌تواند یک عامل خطرِ عمده برای سکته مغزی باشد طوری که با افزایش فشار خون، ایجاد بیماریهای قلبی، دیابت و بیماری عروق مغزی می‌تواند زمینه ابتلا به سکته مغزی را فراهم کند. مدیریت اضطراب و استرس اغلب شامل یک رویکرد جامعه به رفتار و واکنش‌های احساسی است. در کم کردن یا کنترل کردن استرس مصمم باشید و اگر در کنترل استرستان ناتوان هستید حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید.
10. آپنه خواب را جدی بگیرید
آپنه یکی از اصلی‌ترین دلایل بروز سکته مغزی است. در واقع، این بیماری با بروز علائم و نشانه‌هایی همچون هیپوکسی یا کاهش اکسیژن خون، فعال شدن بیش از حد اعصاب سمپاتیک در طول شب، افزایش فشار وارد شده بر قلب، کم خوابی و اختلالات متابولیسمی، افزایش تپش قلب و… می‌تواند زمینه را برای بروز سکته مغزی فراهم کند و مشکلات متعددی را برای مبتلایان به آپنه خواب ایجاد نماید. بنابراین، این عارضه نیازمند درمان و مداخله پزشکی می‌باشد و بیماران باید هرچه سریع‌تر برای برطرف کردن آن اقدام نمایند.
پیشگیری از سکته مغزی و سلامت بدن
همه شما به خوبی با کلیشه پیشگیری بهتر از درمان است آشنا هستید. امروزه بر کسی پوشیده نیست که با رعایت نکات بهداشتی و انتخاب یک سبک زندگی درست؛ به ندرت ممکن است که دچار بیماری شوید. جلوگیری از سکته مغزی نیز از این قاعده مستثنی نیست. با رعایت نکات گفته شده، تا حد زیادی از ابتلا به سکته مغزی در امان خواهید بود. به بیان دیگر، هر چند نمی‌توان زمان بروز سکته در افراد را مشخص کرد، اما با رعایت یکسری از نکات میتوان احتمال بروز سکته را به حداقل رساند. بنابراین به شما توصیه می کنیم که تا حد امکان از عواملی که احتمال بروز سکته مغزی را افزایش می‌دهند، دوری کنید.
سوالات متداول
آیا میتوان خطر سکته مغزی را کاملاً از بین برد؟
هیچ برنامهای حذف کامل خطر را تضمین نمیکند، اما کنترل عوامل خطر قابل اصلاح اهمیت دارد. فشار خون، دیابت، چربی خون و وضعیت قلبی باید با پزشک پیگیری شوند.
آیا برای پیشگیری از سکته باید خودسرانه آسپرین مصرف کنیم؟
خیر. مناسب بودن داروی پیشگیرانه به شرایط فرد و خطر خونریزی بستگی دارد. شروع یا تغییر دارو باید با نظر پزشک انجام شود.
فعالیت بدنی برای پیشگیری از سکته چگونه انتخاب شود؟
فعالیت باید متناسب با توان، بیماریهای همراه و محدودیتهای پزشکی باشد. افراد دارای بیماری قلبی یا محدودیت حرکتی بهتر است پیش از شروع برنامه جدید، راهنمایی اختصاصی بگیرند.
اگر قبلاً سکته داشتهایم، سبک زندگی سالم جای دارو را میگیرد؟
خیر. عادتهای سالم مکمل برنامه پیشگیری ثانویهاند و جای داروهای تجویزشده و پیگیری پزشکی را نمیگیرند. برنامه باید با نوع سکته و شرایط فرد هماهنگ باشد.
