به طور کلی مهم ترین علائم سکته مغزی در آقایان و خانم‌ها یکسان بوده و تفاوت معناداری نمی‌توان بین این دو دسته در نظر گرفت. در هنگام سکته مغزی، مغز شما خون موردنیاز خود را دریافت نکرده و برخی سلول‌ها ممکن است دچار مرگ شوند. با دانستن مهم ترین علائم سکته مغزی می‌توانید به سرعت اقدام کرده و در واقع به داد اطرافیان خود برسید.
در صورتی که به صورت زودهنگام تشخیص داده شود و برای درمان و پیگیری آن اقدامات لازم انجام شود، بهترین نتیجه درمانی را می‌توان کسب کرده و فرد دچار کمترین میزان عوارض شود. در ادامه علائمی را که از طریق آنها می‌توانید به وقوع یا عدم وقوع این عارضه پی ببرید را نام می‌بریم.
- افتادگی نیمی از صورت: از فرد بخواهید یک لبخند بزند و بررسی کنید که عضلات یک طرف صورت او به نظر آویزان می‌آید یا خیر.
- ضعف یا بیحسی بازو در یک سمت: از فرد بخواهید بازوی هردو دست را از کنار بدن بالا آورده و نگه دارد. اگر بازوی یک سمت به سمت پایین حرکت کرد، نشاندهنده وقوع سکته است.
- مشکلات گفتاری: یک عبارت یا جمله بگویید و از فرد بخواهید که آن را تکرار کند. اگر فرد عبارت را به صورت نامفهوم یا عجیب تکرار کرد نشاندهنده بروز سکته است.
- تماس با آمبولانس: اگر هر کدام از این علائم را مشاهده کردید بهتر است که با 115 تماس گرفته و برای درمان سریع اقدام کنید.
اگر این علائم را در خود تجربه کردید سعی کنید به سرعت با 115 تماس گرفته و از رانندگی کردن و رفتن به بیمارستان با ماشین شخصی خودداری کنید. مهم ترین علائم سکته مغزی اغلب به صورت ناگهانی ظاهر می‌شوند اما ممکن است برخی افراد حتی چندین روز قبل نیز علائم را تجربه کنند. البته موارد دیگری نیز وجود دارد که در برخی از مواقع ممکن است در هنگام سکته بروز کنند. این علائم شامل مواردزیر هستند.
- سردرد شدید و ناگهانی
- سرگیجه و از دست رفتن تعادل
- عدم هماهنگی حرکات
- تاری دید در یک سمت یا هردو سمت یا نابینایی
- بی حسی و ضعف در یک طرف بدن
بعد از تشخیص سکته مغزی چه اقداماتی باید انجام داد؟
اگر مهم ترین علائم سکته مغزی که در بالا اشاره کردیم در یک فرد بروز کرده و پس از چند دقیقه از بین برود احتمالا یک حمله ایسکمیک گذرا یا به طور مخفف TIA رخ داده است. متاسفانه حمله ایسکمیک گذرا همانطور که از اسم آن پیداست گذرا بوده و پس از مدت زمان کمی علائم آن برطرف می‌شود. همین مسئله سبب می‌شود بیشتر افرادی که دچار حمله ایسکمیک گذرا می‌شوند به آن توجه لازم نکرده و پس از برطرف شدن علائم به زندگی عادی خود ادامه دهند.
توجه به TIA می‌تواند زندگی افراد را نجات داده و از وقوع بسیاری از سکته‌های مغزی جلوگیری به عمل آورد. به این ترتیب در صورتی که علائم بروز کرد باید حتما به بیمارستان مراجعه کرد. هنگامی که پس از مراجعه به بیمارستان وضعیت سلامتی شما پایدار شد باید تحت مراقبت‌های طولانی مدت قرار بگیرید. اگر سکته مغزی در شما تأثیرات خاصی مانند عدم تعادل، عدم هماهنگی حرکات، ضعف عضلات یک سمت بدن و … را بر جای گذاشته باشد می‌توانید به کاردرمانی مراجعه کرده و برای درمان آنها اقدام کنید.
چگونه از سالمندان در برابر سکته مغزی مراقبت کنیم؟
سکته مغزی حالتی است که در آن خونرسانی به بخشی از مغز دچار اختلال می‌شود که این مسئله می‌تواند علل متفاوتی داشته باشد. این عدم خونرسانی می‌تواند باعث مرگ برخی از سلول‌های مغزی شده و تأثیرات بسیار گسترده‌ای بر روی زندگی افراد بگذارد. سکته مغزی بیشتر در افراد سالمند اتفاق افتاده و به ندرت جوانان را درگیر می‌کند. به این ترتیب باید همواره سلامت سالمندان را بررسی کرده و از آنها مراقبت کنیم.
کاردرمانی یکی از رشته‌هایی است که به طور اختصاصی برای درمان افراد مبتلا به سکته مغزی اقدام می‌کند و برای مراقبت از سالمندان خود می‌توانید با کارشناسان کاردرمانی مشورت کنید. در ادامه برخی اقدامات که به سالمندان کمک می‌کند تا از سکته مغزی به دور باشند را نام می‌بریم.
کنترل فشار خون
فشار خون بالا یکی از مهمترین فاکتورهایی است که ریسک وقوع سکته را بالا می‌برد. در حالت ایده آل فشار خون یک بزرگسال باید حدود 120 روی 80 باشد. اگر سالمندی دچار فشار خون بالا است در معرض سکته مغزی بوده و باید نسبت به کنترل فشار خون خود اقدام کند. پزشک متخصص ممکن است برای کنترل فشار خون ورزش کردن یا تغییر رژیم غذایی را پیشنهاد کند.
کاهش وزن
ورزش‌های هوازی تأثیرات بسیار زیادی بر روی سطح سلامتی انسان و همچنین بهبود سیستم ایمنی بدن می‌گذارد. ورزش کردن و کاهش وزن می‌تواند باعث کنترل فشار خون شده و به این ترتیب به صورت غیر مستقیم از سکته مغزی جلوگیری می‌کند. یکی از نکاتی که در انجام ورزش‌های هوازی باید دقت کنید، عرق کردن است. ورزش‌های هوازی که میتوانند به مدت 30 دقیقه و به طور مداوم باعث تعریق شما شوند بسیار مفید بوده و باعث کاهش احتمال بسیاری از بیماری‌ها و مشکلات در سالمندان می‌شوند.
چاقی خود یکی از عواملی است که با دیابت و فشار خون بالا در ارتباط است. بر اساس آخرین مطالعات انجام شده، هر میزان مشخصی از اضافه وزن یک فرد درمان شود، شانس ابتلا به سکته مغزی و سایر بیماری‌ها کاهش می‌یابد.
چک آپ دوره‌ای
یکی از مهمترین اقداماتی که می‌توان برای سالمندان انجام داد، انجام چک آپ‌های دوره‌ای است. افزایش سن و سالمندی باعث می‌شود افراد در معرض ابتلا به بیماری‌های مختلفی قرار بگیرند. در صورتی که سالمندان به صورت دوره‌ای آزمایش‌های مختلف را انجام دهند همواره از سطح سلامتی خود با خبر بوده و در بهترین زمان میتوانند برای پیشگیری یا درمان بیماری‌های مختلف اقدام نمایند. در چک آپ دوره‌ای عوامل مختلفی تحت آزمایش قرار می‌گیرند که از جمله آنها می‌توان به دیابت، فشار خون، کلسترول و… اشاره کرد.
کاردرمانی و پیشگیری از سکته مغزی
سکته مغزی یکی از مشکلات شایعی است که امروزه تعداد زیادی از سالمندان در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. کاردرمانی سکته مغزی یکی از بهترین روش‌های درمانی برای سکته مغزی است که از سایر روش‌های درمانی نتایج بهتری را به خود اختصاص داده است. علاوه بر درمان مشکلات، آسیب‌ها و … کاردرمانی می‌تواند به افراد جهت پیشگیری از سکته مغزی نیز کمک کند. کاردرمانی با بررسی شرایط سلامتی سالمندان و شناختن فاکتورهایی که ریسک سکته را بالا می‌برند، سعی در پیشگیری از وقوع آن در سالمندان دارند.
سوالات متداول
مهمترین نشانههای هشدار سکته مغزی چیست؟
افتادگی ناگهانی صورت، ضعف یا بیحسی ناگهانی یک دست و اختلال گفتار از نشانههای مهماند. با مشاهده این علائم فوراً کمک اورژانسی بگیرید؛ تشخیص قطعی را به تیم پزشکی بسپارید.
اگر علائم سکته مغزی خودبهخود برطرف شوند چه کنیم؟
همچنان فوراً رسیدگی پزشکی لازم است. علائم کوتاهمدت میتوانند هشدار مهمی باشند و بهتر شدن ظاهری نباید باعث تأخیر در مراجعه شود.
آیا سکته مغزی فقط با فلج شدن یک سمت بدن ظاهر می‌شود؟
خیر. اختلال ناگهانی دید، تعادل یا گفتار و علائم عصبی دیگر هم ممکن است رخ دهند. نبود فلج واضح، سکته را رد نمی‌کند.
آیا پس از مشاهده علائم سکته باید منتظر کاردرمانی بمانیم؟
خیر. سکته مشکوک یک وضعیت اورژانسی است و ابتدا به ارزیابی و درمان فوری بیمارستانی نیاز دارد. توانبخشی پس از رسیدگی پزشکی و با برنامه تیم درمان مطرح می‌شود.
